Pierwsza Kampania Libańska
Konflikt izraelsko-arabski
Plan współczesnego Libanu.
Data
6 czerwca 1982 – 10 czerwca 1985
Miejsce
Liban
Wynik
* Opróżnianie OWP z Libanu,
* Izraelska niewola południowego Libanu (1982-1985),
* Izraelska pas bezpieczeństwa (1985-2000),
* Spór w południowym Libanie (1982-2000),
* Syryjska niewola Libanu (1982-2005)
* Ewolucja wpływów Hezbollahu w Libanie
Strony konfliktu
Izrael
Wojsko Południowego Libanu
Falanga
OWP
Syria
Amal
Libańska Ekipa Komunistyczna
Hezbollah
Muzułmański Dżihad
Druzowie
Dowódcy
Menachem Begin
Ariel Szaron
Rafael Eitan
Jaser Arafat
Siły
Siły Obronne Izraela: 76 tys. ludzi (634 samoloty, 800 czołgów, 1,5 tys. transporterów)
Syria: 22 tys. ludzi (450 samolotów, 352 czołgi, 300 transporterów, 300 filia artylerii)
OWP: 15 tys. ludzi (300 czołgów, 150 transporterów, 350 oddział artylerii)
Straty
675 zabitych
17 825 zabitych
Wojny izraelsko-arabskie
Wojna domowa (1947-1948) - Konflikt zbrojny o Niezawisłość (1948-1949) - Zastój sueski (1956) - Walka sześciodniowa (1967) - Kampania na przemęczenie (1967-1970) - Kampania Jom Kippur (1973) - Wojna libańska (1982-1985) - Pierwsza Intifada (1987-1991) - Intifada Al-Aksa (2000-2004) - Druga konflikt zbrojny libańska (2006) - Spór izraelsko-palestyński (2007-2008)
Wojna libańska 1982-1985 (hebr מלחמת לבנון, Milkhemet Levanon; arab. الإجتياح, Al-Ijtiah) jest nazywana przez Izrael Operacją “Pokój na rzecz Galilei” (hebr. מבצע שלום הגליל, czy też מבצע של”ג; Mivtsa Shlom HaGalil ewentualnie Mivtsa Sheleg), wszelako później przyjęto nazwę Pierwsza Konflikt zbrojny Libańska. Kampania rozpoczęła się 6 czerwca 1982 roku, od izraelskiej inwazji na płomienny Liban. Ranga Izraela w charakterze uzasadnienie agresji przedstawił ją jak represja za machnięcie na izraelskiego ambasadora Shlomo Argova w Londynie (4 czerwca 1982). Zamachnięcie się przeprowadziła Zrzeszenie Abu Nidala z Libanu.
Izraelczycy rozbili siły OWP, wojska syryjskie i muzułmańskie oddziały libańskie, po czym otoczyli Bejrut. Dalsze starcia doprowadziły do eskalacji wojny domowej w Libanie, w którą zaangażowały się międzynarodowe siły pokojowe, Druzowie, Mahometański Dżihad i Hezbollah. Walka zakończyła się wyniku zawartego porozumienia, 10 czerwca 1985 na mocy którego wojska izraelskie wycofały się z Libanu. Natomiast starcia w przygranicznej strefie bezpieczeństwa niezmienny coraz do połowy 2000.
Spis treści
Wprowadzenie
Po powstaniu państwa żydowskiego w Palestynie w 1948, żadne arabskie państwo nie uznał jego istnienia. Arabowie podjęli wtedy próbę zniszczenia Izraela decydując się na I wojnę izraelsko-arabską, której konsekwencją były kolejne wojny. Całokształt problemu ukrywa się w haśle spór izraelsko-arabski, którego jednymi z ważnych elementów są problemy palestyńskich uchodźców i arabskiego terroryzmu.
Łączną liczbę uchodźców w 1948 szacuje się na naokoło 750 000 osób, z których 100 000 znalazło schronisko w Libanie . Państwa arabskie uniemożliwiały Palestyńczykom absorpcję na swoim obszar, wykorzystując ich niezadowolenie do wywierania nieustannego nacisku na Izrael. W licznych obozach uchodźców powstawały komórki na boku działających organizacji terrorystycznych, która funkcjonowanie z nieraz uzyskała państwową akceptację i posiłki ze okolica arabskich rządów. Jedną z najważniejszych palestyńskich organizacji terrorystycznych była Zrzeszenie Wyzwolenia Palestyny (OWP). W pierwszej chwili koncentrowała kobieta swoją funkcjonowanie w Jordanii, atoli od 1968 rozpoczęła zakładanie swoich baz na południowo-zachodnich stokach góry Hermon w południowym Libanie. Stopień libański w pełni akceptował frekwencja palestyńskich terrorystów i popierał ich międzynarodową aktywność terrorystyczną.
Izraelska wojsko przeprowadzała odwetowe akcje. Między innymi 28 grudnia 1968 izraelscy komandosi przeprowadzili podest z helikopterów na międzynarodowym lotnisku w Bejrucie. W charakterze podejście ukarania Libańczyków za wspieranie palestyńskiego terroryzmu było wysadzenie 13 samolotów pasażerskich Lebanese Middle East Airline.
Ewolucja wpływów OWP
W 1969 Organizacja Wyzwolenia Palestyny umocniła swoje pozycje na południowo-zachodnich stokach góry Hermon. Bazy szkoleniowe były połączone liniami komunikacyjnymi z wioskami zaopatrzeniowymi. A na granicy z Izraelem umieszczono punkty obserwacyjne, ukryte w niedostępnej górzystej okolicy. W ów podejście powstało swoiste państwo w państwie, nazywane “Fatahland” (od nazwy Al-Fatah, kto odgrywał dominującą rolę w OWP). Palestyńczycy bez pośpiechu przejmowali kontrolę ponad południowym Libanem, dążąc do co chwila większego zaangażowania się w libańskie byt polityczne i wywołania nowej wojny izraelsko-arabskiej, licząc na poniżenie Izraela. Jaser Arafat samodzielnie koordynował ataki przeciw Izraelowi. W samym dopiero co 1969 palestyńscy terroryści przeprowadzili z południowego Libanu 97 akcji zbrojnych na kraina Izraela.
Groźba izraelskiego odwetu wywołała wstrząs libańskiego rządu, jaki skierował na godzina dwunasta kraju armię. Doszło wtedy do krwawych walk palestyńsko-libańskich i poważnego kryzysu politycznego. W październiku 1969 doszło w Kairze (Egipt) do zawarcia tajnego porozumienia pośrodku rządem Libanu i przedstawicielami Organizacji Wyzwolenia Palestyny. Palestyńczycy uznali zwierzchność rządu libańskiego powyżej “Fatahlandem”, w zamian otrzymali zgodę na swobodne działania swoich sił na południu Libanu. W ów podejście kategoria libański zezwolił na manipulacja swojego okręg do prowadzenia działalności terrorystycznej przeciw Izraelowi.
W Libanie nastąpiła tymczasem wyraźna polaryzacja społeczeństwa na dwoje grupy: muzułmańską i chrześcijańską. Stało się to zarzewiem przyszłej wojny domowej. Rządzące w Libanie elity chrześcijańskie zepchnęły palestyńskich uchodźców do rangi ludności drugiej klasy, nie przyznając Palestyńczykom normalnych praw obywatelskich. To tym samym palestyńscy wysiedleńcy racja swobodnie poddali się wpływom Organizacji Wyzwolenia Palestyny.
Kasacja OWP z Jordanii
We wrześniu 1970 Organizacja Wyzwolenia Palestyny podjęła próbę przejęcia władzy w Jordanii. Jordański król Husajn I ogłosił kondycja militarny i skierował przeciw Palestyńczykom armię. W walkach zginęło 3 tys. osobów. 31 października 1970 Jaser Arafat podpisał ugodę zwracając wszystkie prawa królowi Jordanii. Arafat zgodził się na likwidację wszystkich obozów szkoleniowych OWP w Jordanii, zabraniając swoim członkom noszenia broni. W rezultacie dookoła 300 tys. palestyńskich uchodźców wyjechało z Jordanii, osiedlając się w większości w Libanie.
Nastąpiła w owym czasie znaczna augmentacja infrastruktury “Fatahlandu” w Libanie. W obozach szkoleniowych na granicy z Izraelem znajdowało się naokoło 15 tys. uzbrojonych ludzi. Korzystając z pomocy radzieckich ekspertów szkolono w tamtym miejscu terrorystów z Czerwonych Brygad, Frakcji Czerwonej Armii i innych.
OWP dysponowało rocznym budżetem 400 mln $ (od państw Zatoki Perskiej) i z racji temu stworzono zupełny układ opieki społecznej ze szpitalami i przychodniami lekarskimi. Tworzono palestyńskie przedsiębiorstwa, agencje prasowe, urzędy pocztowe, banki i rozgłośnie radiowe. Główna mieszkanie OWP znajdowała się w Dolinie Bekaa i w zachodniej części Bejrutu.
Ewolucja wewnętrznego napięcia
W 1972 zaczęła się utrudniać stan rzeczy wewnętrzna w Libanie. Zwalczające się ugrupowania polityczne zaczęły wyrabiać własne milicje, które miały posługiwać samoobronie. We wszystkich grupach etniczno-religijnych społeczeństwa libańskiego narastały obawy zanim co chwila silniejszymi wpływami Organizacji Wyzwolenia Palestyny. W 1973 wojsko libańska podjęła próbę zbrojnego przejęcia kontroli powyżej południową częścią Libanu. Doszło do gwałtownych starć i wojska libańskie wycofały się na północ od rzeki Litani. W ów wybieg OWP przed chwilą umocniła swoją pozycję w Libanie.
Po klęsce państw arabskich w Wojnie Jom Kippur 1973 swoją działalność zwiększyła Zrzeszenie Wyzwolenia Palestyny w Libanie. Doszło do licznych ataków, podłożeń min lądowych, porwań i morderstw bezbronnych cywilów w Izraelu.
Eksplozja wojny domowej
13 kwietnia 1975 wybuchły ciężkie starcia we wschodnim Bejrucie, które rozpoczęły pierwszą fazę wojny domowej w Libanie. Spór rozpoczął się od ostrzelania przez Palestyńczyków kościoła chrześcijańskiego. W odwecie członkowie chrześcijańskiej Falangi zabili 27 Palestyńczyków jadących autobusem. W rezultacie starcia oddziałów OWP z chrześcijańską Falangą objęły swoim zasięgiem całkowity Bejrut. Rachityczny ranga libański nie interweniował. Zginęło dookoła 600 osób.
W 1976 walki bez pośpiechu objęły obszar całego Libanu, przyjąwszy jakość w najwyższym stopniu krwawych masakr i pogromów. W maju 1976 libański prezydent Suleiman Frangieh zwrócił się do Izraela z prośbą o udzielenie pomocy wojskowej. Izrael zaczął wtedy przynosić w wyniku ekwipunek żołdak i amunicję do oddziałów chrześcijańskich maronitów . W dodatku w październiku 1976 Konfederacja Arabska wysłała do Libanu Arabskie Siły Odstraszające (Arab Deterrent Force), które miały zarządzać odroczenie broni.
Działanie “Litani”
W odwecie na liczne palestyńskie ataki terrorystyczne, w marcu 1978 Siły Obronne Izraela zajęły na siedem dni czasu gorący Liban . Uzupełniający straż ponad granicą izraelsko-libańską sprawowały międzynarodowe siły UNIFIL.
Zaostrzenie walk
W kwietniu 1981 oddziały chrześcijańskiej Armii Południowego Libanu przeprowadziły ofensywę próbując utrzymać w ryzach Dolinę Bekaa i przymusić wojska syryjskie do opuszczenia Libanu. W ciągu walk dowodzący chrześcijańskich milicji Beszir Dżemajel zwrócił się do Izraela o podpora wojskową. W odpowiedzi izraelskie siły powietrzne w szeregu przypadków przeprowadziły bombardowania syryjskich pozycji natomiast baz OWP w Dolinie Bekaa. I przeciw chrześcijańskim falangom wystąpiły radykalne muzułmańskie organizacje.
Dzięki międzynarodowej mediacji 24 lipca 1981 Philip Habib wynegocjował odroczenie broni. Zawieszenie broni był wszelako cały czas łamany przez wszystkie okolica konfliktu. Od sierpnia 1981 do maja 1982 doszło do 270 incydentów granicznych, w których zginęło 29 Izraelczyków, a nad 300 zostało rannych. W ramach operacji odwetowych izraelskie wojska 2 125 lanie naruszyły przestrzeń powietrzną i 625 bicie wody terytorialne Libanu.
Odszkodowanie ku wojnie
4 czerwca 1982 palestyński zamachowiec z Organizacji Abu Nidala silnie zranił ambasadora Izraela w Wielkiej Brytanii, Shlomo Argova. Aresztowani terroryści pochodzili z Libanu, a dowody wskazywały na finansowanie operacji przez spotkanie iracki .
4 i 5 czerwca izraelskie siły powietrzne przeprowadziły odwetowe bombardowanie baz OWP w południowym Libanie. Zginęło 45 ludzi, a 150 osób zostało rannych . Wprawdzie o owym czasie w izraelskich sztabach przygotowywano w tym momencie program błyskawicznej inwazji na Liban. Obrobiony przez allel. Ariela Szarona program wojny zakładał błyskawiczne robota południowego Libanu i poniżenie całej infrastruktury OWP.
Zgromadzone siły
Izrael
To jest punkt z cyklu
Bajka Izraela
- Proklamacja niepodległości Izraela
- Wojna o Suwerenność 1948-1949
- Sprawa Izraela i Palestyny w ONZ
- Imigracja żydowska do Izraela
- Kryzys sueski 1956
- Wojna sześciodniowa 1967
- Rezolucja ONZ nr 242
- Osadnictwo żydowskie
- Wojna na przemęczenie 1967-1970
- Wojna Jom Kippur 1973
- Proces pokojowiec z Egiptem
- Wojna libańska 1982-1985
- Pierwsza Intifada 1987-1991
- Porozumienia z Oslo 1993
- Intifada Al-Aksa 2000-2004
- Kryzys izraelsko-libański 2006
Inne artykuły z cyklu
Bajka Izraela:
- Starożytny Izrael do 637 roku
- Historia Palestyny lata 637-1948
Wikiprojekt Izrael
Siły arabskie
Palestyńczycy dysponowali w Libanie dookoła 15 tys. uzbrojonych ludzi, którzy działali w różnych zbrojnych formacjach wchodzących w kompozycja Organizacji Wyzwolenia Palestyny. Z tej liczby nad 6 tys. ludzi było rozmieszczonych w południowej części kraju, na granicy z Izraelem. Z uzbrojenia posiadali 60 starych czołgów i naokoło 200 sekcja artylerii. W trakcie walk wielkość uzbrojenia wzrastała, głównie za przyczyną dostaw z Syrii. I owszem siły palestyńskie wzrosły do wokół 300 starych czołgów, 150 pojazdów opancerzonych, 350 wydział artylerii i 250 artylerii przeciwlotniczej .
Wojsko syryjska stacjonująca na kraina Libanu liczyła 22 tys. żołnierzy, którzy dysponowali 352 czołgami, 300 pojazdami opancerzonymi i 300 działami artylerii. Posiłki zapewniało 450 samolotów bojowych i 16 helikopterów. Syryjczycy posiadali również 125 wyrzutni rakiet przeciwlotniczych SAM i 100 agenda przeciwlotniczych.
Siły izraelskie
Do przeprowadzenia inwazji na Liban izraelska wojsko wyznaczyła 76 tys. żołnierzy, zgrupowanych w jedenastu brygadach piechoty i jedenastu brygadach pancernych. Dysponowali oni siłą 800 czołgów, 1,5 tys. pojazdów opancerzonych, 634 samolotów bojowych i 42 helikopterów.
Projekt zwany kryptonimem “Obsługiwanie o pokój na rzecz Galilei” zakładał egzekucja uderzeń trzema klinami, których podstawa stanowiły wojska pancerne i zmechanizowane. Korzystając z silnego wsparcia artyleryjskiego i powietrznego miały one żwawo trafić do rzeki Litani, ogarnąć siły OWP na południu Libanu, a odtąd wziąć się do ich systematycznej likwidacji.
Zachodni tułów stanowiła 91 Dywizja allel. Icchaka Mordechai i 211 Brygada płk. Eli Geva. Ich zadaniem było pasaż nadbrzeżną drogą w kierunku miasta Tyr. Gród miało stać się otoczone, a w okolicznych trzech obozach uchodźców palestyńskich nazwa sprzątnąć siły OWP. Po pewnym czasie główne siły miały w pośpiechu zaskoczyć w kierunku Sydonu i Damour, a jeden baon dokonać zagranie oskrzydlający na brzask, w celu połączenia się z korpusem centralnym w rejonie wioski Jouaiya. W ów wybieg siły OWP znalazłyby się w okrążeniu. Równocześnie 96 Oddział allel. Yaron Amosa miała wysadzić na ląd na plażach w rejonie Sydonu i atakować w kierunku południowym, ażeby kiedy najszybciej zjednoczyć się z siłami korpusu zachodniego. Ta poczynania była największą z wszystkich operacji desantowych przeprowadzonych w historii izraelskiej armii.
Korpus znajdujący się w centrum stanowiły dwoje dywizje allel. Avigdor Kahalani i allel. Menachem Einana. Ich zadaniem było gdy najszybsze dotarcie do rzeki Litani i harówa strategicznego skrzyżowania w pobliżu Nabatija. żyjący w luksusie agenda komandosów proch pochwycić Zamknięcie Beaufort, kto od wielu lat służył jak forteca OWP. Po osiągnięciu tych celów, oddział allel. Kahalani połączyłaby się z korpusem zachodnim, a oddział allel. Einana uderzyłaby w kierunku północnym, żeby przeciąć strategiczną autostradę Bejrut-Damaszek. Odcięłoby to syryjskie wojska zgromadzone w Dolinie Bekaa od Bejrutu.
Korpus orientalny stanowił największą siłę uderzeniową, którą dowodził allel. Ben Gal. Ich zadaniem było tarcie w kierunku Doliny Bekaa, iżby w ów rozwiązanie zatamować wojska syryjskie. Spodziewano się, iż właśnie tu dojdzie do najcięższych walk izraelsko-syryjskich, których rezultatów nie dało się przewidzieć.
I krok wojny (6 czerwca-23 sierpnia 1982 r.)
Izraelska inwazja
Izraelski transporter zbrojony M113.
6 czerwca 1982 o godz. 11:00 trzy izraelskie korpusy wkroczyły do południowego Libanu. Izrael wstrzymywał się z rozpoczęciem ataku o świcie z powodów politycznych, albowiem obawiano się, iż Ameryka Zjednoczone mogą wywrzeć naciski na kategoria żeby usuwać operację.
Szpicą nacierających sił izraelskich byli komandosi 35 Brygady Spadochronowej, którzy prowadzili działania rozpoznawcze, szturmowe a dywersyjne. Komandosi z Jednostki 5101 oznaczyli stanowiska palestyńskiej artylerii przeciwlotniczej, na skutek czemu w ciągu kilku godzin aeronautyka zniszczyło gros artylerii. Specjalna oddział antyterrorystyczna Jamam aresztowała gros przywódców OWP.
Natarcie korpusu wschodniego nieopodal wybrzeża w kierunku Tyru posuwało się z dużymi trudnościami, albowiem wąska wyjście ułatwiała Palestyńczykom zastawianie zasadzek i powodowało olbrzymie korepetycje izraelskich pojazdów. W ów podejście zniszczonych zostało parę transporterów opancerzonych M113. Uderzenie było wspierane intensywnym ostrzałem artyleryjskim i bombardowaniami lotniczymi. Jeden z izraelskich batalionów, kto proszek ogarnąć kontrolę powyżej obwodnicą Tyru, pomyłkowo wkroczył do środek miasta i wdał się w ciężkie walki uliczne. Harówa miasta planowano na 8 dwadzieścia cztery godziny operacji, atoli w tej sytuacji zdecydowano się zatrudnić większe siły w celu przejęcia Tyru (7 czerwca).
Korpus środkowy żwawo ominął Zasuwa Beaufort, pozostawiając na rzecz jego zabezpieczenia jednostkę komandosów Sayered Golani, i z dużymi trudnościami dotarł do skrzyżowania blisko mieście Nabatija. W nocy z 6 na 7 czerwca komandosi wdarli się do Zamku Beaufort i po 6-godzinnej walce opanowali tą twierdzę OWP. Wcześnie rano 7 czerwca szef rządu Menachem Begin i członek rządu obrony Ariel Szaron odwiedzili zatrzask, gratulując żołnierzom zdobycia tego strategicznego punktu, z którego palestyńscy terroryści kierowali ostrzałem kraina Izraela.
Korpus orientalny zdołał żwawo wmieszać się do Doliny Bekaa i posuwał się w kierunku pozycji syryjskich. W ciągu natarcia oczyszczano kolejne wioski z sił OWP i tworzono ufortyfikowane punkty obronne, które miały zatamować ewentualne syryjskie kontrnatarcie .
Od samego ranka 7 czerwca Izraelczycy kontynuowali ataki powietrzne niedaleko całej przybrzeżnej autostrady prowadzącej do Bejrutu. O brzasku 14 izraelskich okrętów desantowych wysadziło w pobliżu Sydonu 50 Baon 35 Brygady Spadochronowej dowodzony przez płk. Yarir Yaroma. Równocześnie główne siły korpusu wschodniego prowadziły atak w kierunku na Sydon, oraz wydzielone jednostki rozpoczęły operację oczyszczania z sił OWP obozu palestyńskich uchodźców Rachidija (niedaleko Tyrze). Po południu Izraelczycy zamknęli pierścionek leżący wokół gród Sydon. Dwie bataliony podjęły próbę opanowania miasta, niemniej jednak uwikłały się w ciężkie walki w obozie palestyńskich uchodźców Ein Hilwe. Walki w obozach uchodźców były zwłaszcza ciężkie, jako że nie było potencjał odróżnienia cywilów od bojowników OWP, którzy w cywilnych ubraniach ukrywali się pośrodku ludnością cywilną. Palestyńczycy otwierali gorliwość spomiędzy grup cywilów, często ukrywając się za kobietami i dziećmi. Izraelscy żołnierze nie będąc przygotowani do takich metod walki, popełniali błędy. W obozie Ein Hilwe ostrzelano pomyłkowo przychodnia. Zginęło 50 osób, a 2 ambulanse zostały zniszczone. W tej sytuacji izraelskie komenda nakazało wszystkim palestyńskim uchodźcom zaniechanie obozów, które miały stać się celem szturmu. Tysiące Palestyńczyków opuściło wtedy obozy, znajdując schronisko w okolicznych wzgórzach ewentualnie ruszając drogami w kierunku Bejrutu.
Tymczasem tułów znajdujący się w centrum minął wioskę Jezzine i natknął się na oddziały syryjskie, które wspólnie z siłami OWP strały się spudłować wioskę od południa. Walkę z nimi podjęła 460 Brygada płk. Hagai Cohena. Sukurs zapewniły samobieżne haubice, które zajęły stanowiska w rejonie wsi Hasbaija. W zasięgu ich ognia znalazło się 6 z 17 syryjskich baterii rakietowych w Dolinie Bekaa. Całą sytuację starał się spożytkować kadłub orientalny, kto usiłował dokonywać inwazji mimo prawej flanki, by zatkać Syryjczyków w podwójnym okrążeniu.
Wieczorem 7czerwca 1982 izraelskie oddziały osiągnęły wyznaczone pozycje 70 km w głębi okręg Libanu, racja podczas gdy to zakładał projekt operacyjny, i wstrzymały atak. Jakkolwiek allel. Ariel Szaron, kto przez zupełny epoka przebywał w centralnym obszarze walk, wydał ukaz kontynuowania natarcia .
Trzydniowa bitwa
Czołg Tiran-6, syryjska typ rosyjskiego czołgu T-62.
Helikopter Gazelle, na zdjęciu w barwach francuskich sił zbrojnych.
Czołg T-72.
8 czerwca izraelski kadłub środkowy przeprowadził ofensywa usiłując przeciąć autostradę z Bejrutu do Damaszku, odcinając w ów droga Palestyńczyków od pomocy wojsk syryjskich z Doliny Bekaa. W trakcie nocnego najście elementy 460 Brygady zajęły miejsce Jezzine. Doszło wtedy do tragicznej pomyłki, bo dwoje izraelskie oddziały otworzyły w nocy do siebie żar, myśląc iż prowadzą walkę z przeciwnikiem. Obtarcie w ciemnościach trwało przez 2 godziny i zakończyło się dużą ilością zabitych natomiast kilkoma uszkodzonymi czołgami. Ofensywa izraelskie zostało wstrzymane, wprawdzie była to właśnie prognoza ciężkich walk jakie czekały na Izraelczyków.
Syryjczycy zgromadzili znaczne siły do obrony strategicznej autostrady Bejrut-Damaszek. Wojska syryjskie zostały skoncentrowane pośrodku Bejrutem a miastem Zahla, przede wszystkim w rejonie wsi as-Sultan Jac’ub. Znajdowały się tu 3 i 10 Oddział Pancerna dysponujące czołgami T-55 i T-62. Ochronę przeciwlotniczą zapewniało 19 baterii rakiet przeciwlotniczych natomiast myśliwce MiG-23 i MiG-25. Przede wszystkim niebezpieczną bronią huczny się helikoptery Gazelle, które były uzbrojone w nowoczesne rakiety przeciwpancerne. Na dodatek Syryjczycy rozlokowali po okolicznych wzgórzach 20 batalionów “niszczycieli czołgów” Żołnierze tych jednostek byli uzbrojeni w najnowszą rynsztunek przeciwpancerną (RPG-7, RPG-18, AT-4 i Milan ATGM).
Rankiem 9 czerwca izraelskie kolumny wykonały posunięcie oskrzydlający okrążając syryjskie 76 i 91 Brygady Pancerne. W ciężkich walkach zniszczono liczne czołgów T-62 i zajęto sioło Ayn Dara, odległą o 8 km od autostrady Bejrut-Damaszek. W trakcie tych walk swoją niezwykłą efektywność potwierdziły bataliony “niszczycieli czołgów” (zniszczyły 6 czołgów M 60 i zdobyły 3 czołgi) i helikoptery Gazella (zniszczyły 6 czołgów M 60 i Merkava zaś nieco pojazdów M151).
Syryjczycy widząc skalę izraelskiej inwazji na Liban, podjęli decyzję o zaangażowaniu w walki kolejnej 1 Dywizji Pancernej (uzbrojona w czołgi T-72), która w środek dnia wkroczyła do Libanu i popołudniem starła się z Izraelczykami, uwalniając z okrążenia 76 i 91 Brygadę Pancerną. W bitwie pancernej zniszczonych zostało niespełna 200 syryjskich czołgów, a dodatkowych 90 zostało zdobytych przez izraelskich żołnierzy.
Poczynania “Drugstore”
Samolot wczesnego ostrzegania E-2C Hawkeye - na zdjęciu w barwach amerykańskiego lotnictwa.
9 czerwca 1982 izraelskie siły powietrzne przeprowadziły popołudniem nawała na pozycje syryjskich baterii rakiet przeciwlotniczych w Dolinie Bekaa. W pierwszym uderzeniu zniszczone zostały syryjskie stacje radarowe, a od tego czasu 17 z 19 baterii rakiet przeciwlotniczych. W bitwie powietrznej Izraelczycy zestrzelili 4 syryjskie myśliwce MiG-23 i 24 myśliwce MiG-21, tracąc 6 swoich maszyn. W rezultacie tej operacji Syryjczycy stracili obronę przeciwlotniczą w Libanie, a izraelskie aeronautyka przejęło całkowite przewaga w powietrzu. Izraelczycy zdobywali dużą przewagę wskutek wykorzystaniu samolotów wczesnego ostrzegania E-2C Hawkeys.
Wieczorem 9 czerwca 1982 izraelskie kolumny rozpoczęły atak, niszcząc resztki syryjskiej 1 i 3 Dywizji Pancernej w południowej części Doliny Bekaa.
Syryjskie kontraataki
Izraelskie helikoptery szturmowe AH-1 Cobra.
Rankiem 10 czerwca 1982 izraelska 211 Brygada płk. Eli Geva zaczęła łączyć się od południa do przedmieść Bejrutu. Wtedy nastąpiło związek sił OWP z żołnierzami syryjskimi, które jak jeden mąż wystąpiły przeciw Izraelczykom w podmiejskiej dzielnicy Bejrutu, Kafr Sill.
W centralnej części frontu Syryjczycy przeprowadzili kolejne ataki “nieszcycielami czołgów” i helikopterami Gazelle na nacierające izraelskie kolumny zmechanizowane. Długie kolumny pojazdów ospale przesuwające się po wąskich drogach w trudnym górzystym terenie paradny się łatwym celem i zniszczonych zostało 12 czołgów i masa innych pojazdów. W kolumnach zapanowało niepokój i zamieszanie. W jednym z takich ataków zginął allel. Adama Yekotai. Niemniej wbrew tych zaciekłych kontrataków, Izraelczycy przecięli popołudniem strategiczną autostradę Bejrut-Damaszek. W porze wieczoru doszło coraz do bitwy pancernej niedaleko granicy z Syrią, w której syryjska 91 Ekipa Pancerna straciła 35 czołgów T-55.
11 czerwca 1982 syryjska 81 Zespół Pancerna uzbrojona w czołgi T-72 uderzyła wcześnie rano na izraelskie kolumny w rejonie wioski Shatwrah. Syryjczycy nacierali mimo autostrady w kierunku na Bejrut. W bitwie pancernej zniszczonych zostało 10 izraelskich czołgów M-60 i 12 syryjskich T-72. Syryjczycy odnieśli gotowy powodzenie, odzyskując kontrolę powyżej autostradą Bejrut-Damaszek. W innych starciach w Dolinie Bekaa Syryjczycy zniszczyli 2 izraelskie czołgi Merkava i 30 innych pojazdów. Tudzież Izraelczycy z powodzeniem wykorzystali helikoptery szturmowe AH-1 Cobra, które zniszczyły 15 czołgów T-72 i T-62.
Odroczenie broni
11 czerwca 1982 popołudniem wobec naciskiem światowych mocarstw wprowadzono izraelsko-syryjskie odroczenie broni w Libanie. Izraelska wojsko aczkolwiek nie ufała Syryjczykom i na zachód od Doliny Bekaa rozlokowała pięć dywizji (naokoło 1 tys. czołgów), które mogłyby odeprzeć ewentualną syryjską ofensywę.
Podczas tych czterech dni walk Izrael stracił 214 żołnierzy zabitych, 23 zaginionych w akcji, 1 114 rannych i 1 wziętego do niewoli. Ocenia się, iż straty w sprzęcie hardy: 60 czołgów M-48 i M-60 (oficjalnie przyznano się do
i 7 czołgów Merkava Mk 1 (oficjalnie przyznano się do 2). I Syria oficjalnie przyznała się do straty 81 czołgów zniszczonych i 41 zdobytych (w większości T-62), zaś 87 samolotów i 4 helikopterów.
Bejrut
Budynek w Bejrucie potargany w wyniku działań wojennych.
Stadion sportowy w Bejrucie po izraelskich bombardowaniach - OWP wykorzystywało boisko w charakterze wydawnictwo amunicji.
12 czerwca odroczenie broni poszerzono o Organizację Wyzwolenia Palestyny, tymczasem całe umowa runęło o świcie 13 czerwca, albowiem Syryjczycy podjęli próbę wzmocnienia swoich pozycji w rejonie wsi Khalde, na autostradzie Damaszek-Bejrut. Izraelczycy uznali to za ryzyko swoich strategicznych pozycji w Libanie i zerwali wszystkie negocjacje prowadzone z libańskim rządem i różnymi libańskimi frakcjami. Doszło w owym czasie do ciężkich 14-godzinnych walk na godzina dwunasta od miasteczka Baabda, po których 35 Brygada przecięła autostradę Bejrut-Damaszek i połączyła się siłami chrześcijańskiej Falangi we wschodnim Bejrucie. W ów droga otoczenie Bejrutu zostało zamknięte. W oblężonym mieście ufortyfikowały się siły OWP z Jaserem Arafatem na czele.
14 czerwca izraelska wojsko rozpoczęła strzelanina artyleryjski z lądu, morza i powietrza palestyńskich obiektów w Bejrucie. Gród zostało pozbawione dostaw wody, prądu, gazu i żywności. Kondycja mieszkańców miasta była tragiczna. W następnych dniach siły izraelskiej armii i chrześcijańskiej Falangi z wolna przejmowały kontrolę powyżej kolejnymi ulicami i domami Bejrutu, wypierając Palestyńczyków. Uliczne walki powodowały duże zniszczenia i niepotrzebne straty w ludności cywilnej. 20 czerwca zdesperowany libański prezydent Elias Sarkis zwrócił się z prośbą o dokonanie żądań Izraela i odwołanie z Libanu armii syryjskiej i sił OWP.
Międzynarodowa mediacja
26 czerwca 1982 Wskazówka Bezpieczeństwa ONZ zażądała iżby Izrael wycofał swoje wojska na dystans 10 km od Bejrutu, co byłoby pierwszym korkiem do całkowitego wycofania jego sił z Libanu. Równocześnie siły Organizacji Wyzwolenia Palestyny miałyby przepuścić Liban, udając się do istniejących obozów uchodźców palestyńskich na Bliskim Wschodzie. Żądanie nie przybrało aczkolwiek formy Rezolucji, dlatego że została kobieta zawetowana przez Stany zjednoczone Zjednoczone. Palestyńczycy odrzucili te prośby, argumentując, iż nie mają gdzie podróżować i muszą bić się aż do końca. Najważniejszym kwestia do rozwiązania było wtedy ustalenie miejsca, do którego mogliby odjechać z Libanu palestyńscy bojownicy. W tym celu w lipcu i sierpniu 1982 jankeski człowiek taktowny Philip Habib przeprowadził liczne rokowania z rządami arabskich państw, przekonując Jordanię, Tunezję, Algierię, Jemen, Sudan i Irak do wyrażenia zgody na przyjęcie członków OWP.
Przez całkowity ów okres trwał izraelski strzelanina Bejrutu, zatem 4 sierpnia Rada Bezpieczeństwa ONZ potępiła Izrael za palba cywilnego miasta, wzywając do wprowadzenia zawieszenia broni i wycofania wszystkich wojsk z Libanu.
7 sierpnia Syria wyraziła zgodę na przyjęcie amerykańskiego planu pokojowego i wycofania swoich wojsk z Libanu.
Opróżnianie OWP z Libanu
18 sierpnia 1982 człowiek taktowny Philip Habib zdołał urobić Jasera Arafata do przyjęcia planu pokojowego i wyrażenia zgody na zaniechanie przez OWP obręb Libanu. Równocześnie panowanie Stanów Zjednoczonych, Francji i Włoch (później dołączyła Wielka Brytania) zawarły układ o utworzeniu Międzynarodowych Sił (Multinational Force) w Libanie.
21 sierpnia pierwsza gromada 350 francuskich spadochroniarzy wylądowała w Bejrucie. Następnego dnia ich siły wzmocnili amerykańscy marines. Ogółem w Międzynarodowych Siłach w Libanie znalazło się 800 żołnierzy francuskich, 800 amerykańskich i 400 włoskich. Nadzorowali oni posłuszeństwo warunków rozejmu i schludność ewakuacji sił OWP, która rozpoczęła się 21 i trwała ondulacja do 30 sierpnia. Ogółem wyjechało wokół 8,8 tys. palestyńskich bojowników. Jak jeden z ostatnich Bejrut opuścił Jaser Arafat. Palestyńczycy odpłynęli promami do Tunezji, Libii, Jemenu, Iraku, Syrii i Jordanii. Równocześnie Bejrut opuściło dookoła 6 tys. syryjskich żołnierzy.
Podsumowanie
Tak zakończyła się pierwsza etap wojny libańskiej. Była to typowa konwencjonalna konflikt zbrojny, w której zginęło 368 izraelskich żołnierzy. W trakcie działań zginęło i 600 żołnierzy syryjskich i powyżej 3 tys. bojowników palestyńskich. Nieznana jest numer ofiar wśród libańskiej i palestyńskiej ludności cywilnej. Wedle źródeł arabskich przekraczała pani 10 tys. osób.
Można bez skrępowania opowiadać, iż w tej fazie wojny zdecydowane wygrana odniósł Izrael. Najważniejszym sukcesem wydawało się odwołanie sił OWP z Libanu, natomiast mieszane uczucia drugi po ciężkich i nierozstrzygniętych walkach z armią syryjską. W owym czasie niedużo który zdawał sobie coraz sprawę z nadchodzących kłopotów. Wielkim niebezpieczeństwem było pojawienie się w Libanie szyickiej organizacji terrorystycznej Hezbollah , która usiłowała zaszczepić na nowym gruncie ideały irańskiej rewolucji islamskiej. Hezbollah dostarczył libańskim szyitom radykalnej alternatywy na rzecz do tego czasu działającego ruchu Amal (Afwaj al-Muqawimah al-Lubnaniyya) i Libańskiego Obiektywnego Ruchu Oporu.
II stadium wojny (23 sierpnia 1982-4 września 1983 r.)
Wybory w Libanie
Izrael kończąc pierwszą fazę wojny libańskiej poszukiwał sposobu trwałego rozwiązania konfliktu i normalizacji sytuacji wewnętrznej w Libanie. Duże nadzieje wiązano z wybranym 23 sierpnia 1982 nowym libańskim prezydentem Beszirem Dżemajelem, przywódcą chrześcijańskiej Falangi. Był on skłonny do współpracy z Izraelem, a zawarcie pokoju z Libanem dawało szansą na bezpieczeństwo od północy.
4 września prezes rady ministrów Menachem Begin spotkał się w Naharija z Beszirem Dżemajelem. Na nieszczęście Dżemajel odmówił zawarcia traktatu pokojowego z Izraelem, ponieważ musiał mataczyć wśród odmiennych interesów zwalczających się równocześnie libańskich frakcji. Zawarcie takiego porozumienia mogłoby zradykalizować niektóre frakcje doprowadzając do zaostrzenia wewnętrznych walk. W tej sytuacji Begin zażądał utrzymania obecności sił Armii Południowego Libanu mjr. Saad Haddada w rejonie granicy izraelsko-libańskiej i wydania zezwolenia na ostateczną rozprawę z pozostałościami sił OWP w Libanie. Dżemajel wyraził na to zgodę.
Proces sądowy z OWP
4 września 1982 izraelskie oddziały otoczyły obozy uchodźców palestyńskich w Libanie. Oceniano, iż wokół 2 tys. uzbrojonych członków OWP dalej pozostawało w ukryciu w rejonie Bejrutu, stwarzając potem groźba i ewentualność przeprowadzenia nowych zamachów. Izraelczycy zażądali od Palestyńczyków wydania całej ukrytej broni i amunicji. W ciągu następnych 10 dni z tajnych magazynów OWP wydano olbrzymie ilości sprzętu wojskowego, w tym 12 ciężkich agenda, 8 ciężkich moździerzy, pojazdy z zamontowanymi wyrzutniami rakiet Katiusza natomiast 520 dźwięk amunicji.
10 września amerykańscy żołnierze z Międzynarodowych Sił w Libanie opuścili Bejrut i powrócili na pokłady swoich statków. Wuj sam Zjednoczone uznawały misję za ukończoną.
Mokra robota Beszira Dżemajela
Wszystkie izraelskie plany zostały pokrzyżowane przez syryjski konferencja, którego agenci 14 września 1982 przeprowadzili w Bejrucie machnięcie w którym zginął libański prezydent Beszir Dżemajel. W zamachu zginęło oraz 25 innych osób.
Rzeź w Sabra i Shatila
Izrael stracił w owym czasie nadzieję na pokojowe przejęcie kontroli ponad Libanem przez chrześcijańskie milicje. Z tego powodu 15 września izraelskie oddziały wkroczyły i przejęły kontrolę ponad zachodnią częścią Bejrutu. W starciach zginęło 88 Libańczyków, a 254 osoby zostały ranne. Izraelscy żołnierze zajęli wszystkie kluczowe pozycje w mieście, zakładając punkty obserwacyjne na dachach wysokich budynków. 16 września sekcja chrześcijańskiej Falangi liczący 150 żołnierzy dowodzony przez Elie Hobeiko wkroczył wieczorową porą do obozów palestyńskich uchodźców Sabra i Shatila, poniżej Bejrutem. Doszło wtedy do masakry Palestyńczyków, która ondulacja 36 godzin. Liczbę ofiar ocenia się na naokoło 800 zabitych.
Palestyńczycy oskarżyli Izraelczyków o wspólnictwo w tej zbrodni, i kompletny Liban raz jeszcze stał się sceną krwawych walk wojny domowej. Libański stopień (nowym prezydentem został Amin Dżemajel) nie był uzdolniony do utrzymania własnego autorytetu i w całym kraju zapanował zamieszanie i wolność absolutna. Oddziały libańskich chrześcijan walczyły z Druzami i muzułmańskimi Szyitami, którzy byli wspomagani przez Syrię. Bejrut został przecięty między walczące okolica i zmieniał się w gród ruin.
Międzynarodowa interwencja
Pozycje amerykańskich marines w Bejrucie.
Amerykański awiomatka USS “Eisenhower”.
Amerykański pancernik USS “New Jersey” ostrzeliwuje okolice Bejrutu.
20 września 1982 prezydent Stanów Zjednoczonych Ronald Reagan ogłosił w porozumieniu z Francją i Włochami stworzenie nowych Międzynarodowych Sił, które miałyby ponowić się do Libanu i dopomóc libańskiemu rządowi opaść kontrolę ponad Bejrutem. Pierwsze danie amerykańskie oddziały marines zaczęły schodzić na ląd w Bejrucie 29 września. Równocześnie izraelskie oddziały zaczęły wycofywać się z miasta.
Nowe Międzynarodowe Siły liczyły 1,4 tys. amerykańskich marines (później wzrosły do 1,8 tys.), 1,5 tys. francuskich spadochroniarzy Legii Cudziemskiej i 1,4 tys. włoskich żołnierzy. Posiłki powietrzne zapewniał jankeski awiomatka USS “Eisenhower”, kto zajął pozycję w pobliżu wybrzeża Libanu.
Zaangażowanie się międzynarodowych sił w spór w Libanie naraziło ich żołnierzy na ataki terrorystyczne, z których główny nastąpił 18 kwietnia 1983. Terroryści z Hezbollahu zdetonowali bombę ukrytą w samochodzie-pułapce nim ambasadą Stanów Zjednoczonych w Bejrucie. Zginęło 83 ludzi, a 130 osób zostało rannych.
14 lipca 1983 druzyjskie milicje opanowały strategiczne wzgórza dookoła międzynarodowego lotniska w Bejrucie. Na skutek tym doskonałym pozycjom obserwacyjnym, Druzowie rozpoczęli kanonada artyleryjski pozycji Międzynarodowych Sił. W sierpniu druzyjskie milicje zdobyły pozycje libańskiej armii na przedmieściach Bejrutu. Doszło i do serii starć powietrznych amerykańsko-syryjskich. W rezultacie komenda amerykańskie wydało swoim siłom oficjalna zgoda na ślubowanie się w walki po stronie rządu libańskiego. Na wsparcie wysłano pancernik USS “New Jersey”, jaki rozpoczął ostrzeliwać pozycje druzyjskiej milicji naokoło Bejrutu. Również amerykańskie samoloty startujące z pokładu lotniskowca USS “Eisenhower” bombardowały pozycje Druzów.
Układ izraelsko-libańskie
17 maja 1983 przedstawiciele Izraela i Libanu podpisali umowa kończące wojnę izraelsko-libańską. Wojska izraelskie miały w kolejnych etapach odwołać się z obszar Libanu, w którego południowej części miała wstać 40 km “zona bezpieczeństwa”. Obciążenia za “strefę” miała narazić się wspierana przez Izrael Wojsko Południowego Libanu. Układ podpisano z powodu mediacji amerykańskich dyplomatów Philipa Habiba i Morrisa Drapera.
Izraelskie wycofanie
4 września 1983 izraelskie oddziały opuściły region wzgórz Shufa w pobliżu Bejrutu, przegrupowując się na linię rzeki Awali na południu Libanu. Utworzono w ów fortel “strefę bezpieczeństwa”, która rozciągała się od rzeki Awali do granicy Izraela.
Tymczasem druzyjskie milicje, siły palestyńskie natomiast oddziały chrześcijańskiej Falangi starły się z sobą, prowadząc ciężkie walki o przejęcie kontroli powyżej wzgórzami Shufa. W walki zaangażowała się również libańska wojsko wspierana przez Międzynarodowe Siły. W ciągu tych walk doszło do jednego z najokropniejszych zdarzeń wojny libańskiej. Druzowie, Palestyńczycy, Arabowie i Syryjczycy wymordowali w zdobywanych wioskach powyżej 5 tys. cywilów, głównie chrześcijan. Starcia ustały, jak chrzescijańskie milicje wycofały się razem z cywilami do miasta Deir el Kamar, w którym przez 3 miesiące byli oblężeni.
23 października terroryści-samobójcy z Hezbollahu wysadzili samochody-pułapki wysadzając główną kwaterę sił US Marines (zginęło 241 żołnierzy) a główną kwaterę francuskiej Legii Cudzoziemskiej w Bejrucie (zginęło 58 żołnierzy).
Po dalszej eskalacji starć komenda Międzynarodowych Sił podjęło decyzję o wycofaniu wojsk z Libanu i 26 lutego 1984 zeszły amerykańscy żołnierze marines opuścili Bejrut.
III stadium wojny (4 września 1983 r.-10 czerwca 1985 r.)
Po wycofaniu izraelskich wojsk z centralnej części Libanu na linię rzeki Awali, pływ ta stała się linią frontu. Arabscy terroryści regularnie urządzali zasadzki na patrole izraelskiej armii natomiast na siły Armii Wolnego Libanu. Każdego roku dochodziło zwykle do 450 ataków. Do jednego z w największym stopniu krwawych zamachów doszło 4 listopada 1983, podczas gdy to terrorysta-samobójca z Islamskiego Dżihadu wysadził się w samochodzie-pułapce w sąsiedztwie głównej kwaterze izraelskich wojsk w mieście Tyr. Zginęło 23 izraelskich żołnierzy.
Odprężenie sił rządu Libanu
Na początku lutego 1984 libańska wojsko wkroczyła do zachodniego i południowego Bejrutu, walcząc z druzyjskimi i muzułmańskimi milicjami wspieranymi przez Syrię. Natomiast libańska wojsko poniosła porażkę, a stopień Libanu był nieodległy upadku. Na dodatek 26 lutego 1984 przeszły amerykańscy żołnierze Międzynarodowych Sił opuścili Liban. W tej nowej sytuacji ranga libański musiał zainicjować ustalenia z muzułmańskimi frakcjami i 5 marca 1984 oficjalnie wycofał się z zawartego w 1983 porozumienia o zakończeniu wojny z Izraelem.
Izraelskie odwołanie z południowego Libanu
8 listopada 1984 w Nagura rozpoczęły się izraelsko-libańskie ustalenia o wycofaniu wojsk izraelskich z Libanu. Na mocy zawartego porozumienia od 20 stycznia 1985 Izraelczycy rozpoczęli stopniowe wycofywanie swoich oddziałów, które zakończono 10 czerwca.
Proces sądowy z Sunitami
Wykorzystując odprężenie rządowych wojsk libańskich, Szyici postanowili rozprawić się z siłami Sunitów w Libanie. Sunici byli najbliższymi sojusznikami Palestyńczyków z OWP i w ostatnich walkach opowiedzieli się po stronie druzyjskich milicji. Napad szyickiej milicji Amal wspieranej przez Syryjczyków rozpoczęła się 15 kwietnia 1985. Po serii krwawych starć oddziały sunickie zostały rozbite. 19 maja Szyici zaatakowali obozy palestyńskich uchodźców Sabra, Shatila i Buri el-Baraineh w Bejrucie. Obozy zostały zrównane z ziemią. Zginęło co w żadnym razie 635 palestyńskich cywilów.
Saldo wojny
Izraelska baretka za współpraca w Wojnie libańskiej.
Straty arabskie w wojnie szacuje się na 17 825 zabitych, jakkolwiek by było w życiu Palestyńczycy, Libańczycy albo Syryjczycy nie przedstawili dokłądnych statystyk. Straty izraelskie butny 675 zabitych.
Pas bezpieczeństwa
10 czerwca 1985 izraelska wojsko wycofała się z Libanu, pozostawiając wyłącznie niewielką “strefę bezpieczeństwa”, o szerokości od 3 do 15 km. Za bezpieczeństwo “strefy” odpowiadały chrześcijańskie oddziały Armii Południowego Libanu, wspierane przez niewiele izraelskie jednostki.
Koncepcja utrzymania “strefy bezpieczeństwa” na granicy izraelsko-libańskiej opierała się na taktyce utworzenia “wyprzedzającej tarczy”, która miała wyłapywać wszystkie arabskie uderzenia przedtem dotarłyby do obszar Izraela. W tym celu we wszystkich strategicznych punktach utworzono ufortyfikowane bazy a punkty obserwacyjne. Wykorzystując przewagę technologiczną starano się paraliżować działanie przeciwnika. Główna kontakt izraelskiej armii w Libanie została utworzona w miejscowości Jazine. To więc prowadzono wszystkie operacje wywiadowcze i akcje sił specjalnych. Armia Południowego Libanu utworzyła całość więzienny w Khiam, jaki zasłynął ze stosowania okrutnych metod tortur pod islamskich więźniów.
W dodatku na granicy izraelsko-libańskiej wybudowano dzisiejszy ustrój zabezpieczeń. Wojska straży granicznej wzmocniono dodatkowymi batalionami piechoty i wypracowano w największym stopniu sprzyjający szablon współpracy marynarki, sił powietrznych i sił lądowych, które co do jednego realizowały wyznaczone im cele. Zapewniało to względną stabilizację na libańskiej granicy. Nie bacząc na to, ataki szyickiego Hezbollahu stale wytrwały. W latach 1985-1990 doszło do 2,4 tys. incydentów zbrojnych, w których zginęło 41 izraelskich żołnierzy, a 181 zostało rannych. W dodatku duże straty ponosiła Armia Południowego Libanu, która straciła w tym okresie 416 żołnierzy.
W dniach 21-23 maja 2000 roku Izrael w drobny mak opuścił “strefę bezpieczeństwa” w południowym Libanie.
Konsekwencje wojny
Z punktu widzenia Izraela konflikt zbrojny libańska zakończyła się ograniczonym sukcesem. Niepodważalnie siły OWP zostały usunięte z Libanu, a kontakt palestyńskich grup terrorystycznych została zniszczona. Doprowadziło to Jasera Arafata do podjęcia decyzji o rozpoczęciu rozmów pokojowych z Izraelem. Wprawdzie na miejscu rozbitego OWP w Libanie pojawił się o do licha i trochę groźniejszy oponent, w osobie Hezbollahu.
Dużym sukcesem militarnym było rozluźnienie potencjału bojowego syryjskiej armii, która poniosła największe straty w siłach powietrznych. Wygrana podniosło stan prawny izraelskiej armii, która niezwykle ucierpiała od publicznej krytyki w następstwie wojny Jom Kippur.
Do niekorzystnych skutków wojny wypada dać w zamian pojawienie się szyickiej organizacji terrorystycznej Hezbollah, która bez pośpiechu nabierała siły dążąc do przejęcia władzy w Libanie. Walka libańska okazała się nadzwyczajnie kosztowna na rzecz Libanu. Libańska Wskazówka Rozwoju i Odbudowy oceniła koszty odbudowy zniszczeń wojennych na 2 mld $.
Bibliografia
- Avraham Sela, “Arab-Israeli Conflict.” The Continuum Political Encyclopedia of the Middle East, New York 2002.
- Ahron Bregman, “Israel’s Wars: A History Since 1947″. Londyn: Routledge 2002. ISBN 0415287162.
- M. Brzoska & F.S. Pearson, “Arms and Warfare: Escalation, De-Escalation, and Negotiation”. University of South Carolina Press 1994. ISBN 0872499820.
- N. Chomsky, “Fateful Triangle: The United States, Israel and the Palestinians”. Londyn, Pluto Press 1999. ISBN 0896086011.
- H. Cobban, “The Palestinian Liberation Organization: People, Power and Politics”. Cambridge: Cambridge University Press 1984. ISBN 0521272165.
- M. Gilbert, “Israel: A History”. Londyn, Black Swan 1998. ISBN 0688123627.
- Y. Harkabi, “Israel’s Fateful Hour”. Niekonwencjonalny Jork: Harper & Row 1989. ISBN 0060916133.
- Y. Sayigh, “Armed Struggle and the Search for State: The Palestinian National Movement, 1949-1993″. Oxford: Oxford University Press 1999. ISBN 0198296436.
- Z. Schiff & E. Ya’ari, “Israel’s Lebanon Duchota”. śmiały Jork: Simon & Schuster 1984. ISBN 0671479911.
Przypisy
- ↑ Meldunek ONZ (en). .
- ↑ Charles D. Smith: Palestine and the Arab Israeli Conflict. S. 354.
- ↑ Robert Fisk: Pity the Nation: Lebanon at War. Nation Books, 2002, s. 78-81. ISBN 0-19-280130-9.
- ↑ Robert Fisk: Pity the Nation: Lebanon at War. Nation Books, 2002, ss. 124-131. ISBN 0-19-280130-9.
- ↑ Charles D. Smith: Palestine and the Arab Israeli Conflict. S. 354.
- ↑ Noam Chomsky: The Fateful Triangle: The United States, Israel, and the Palestinians. 1999, s. 196. ISBN 0-89608-601-1.
- ↑ Charles D. Smith: Palestine and the Arab Israeli Conflict. S. 378.
- ↑ Jewish Virtual Library: Inskrypcja Rezolucji ONZ nr. 508 (en). .
- ↑ Y. Sayigh: Armed Struggle and the Search for State: The Palestinian National Movement, 1949-1993. Oxford: Oxford University Press, 1999, s. 524. ISBN 0-19-829643-6.
- ↑ Y. Sayigh: Armed Struggle and the Search for State: The Palestinian National Movement, 1949-1993. Oxford: Oxford University Press, 1999, ss. 134-135. ISBN 0-19-829643-6.
- ↑ Global Security: Lebanon 1982: The Imbalance Of Political Ends And Military Means (en). .
- ↑ Global Security: Lebanon 1982: The Imbalance Of Political Ends And Military Means (en). .
- ↑ Encarta: Hezbollah (en). .
- ↑ Palestine Facts: What happened at the Sabra and Shatila refugee camps in 1982? (en). .
- ↑ Secondary Wars and Atrocities of the Twentieth Century (en). .
- ↑ Economic and Social Council ONZ: Question of the Violation of Human Rights in the occupied arab territories, including Palestine. (en). .
Zobacz też
- Historia Izraela
- Wojny izraelsko-arabskie
- Libańska walka domowa
Linki zewnętrzne
- Zdjęcia i informacje z wojny libańskiej
- A detailed account of 1982 Lebanon Duchota Curriculum vitae Ariela Szarona.
- 1978 Israel - Lebanon Conflict Ynetnews.
Kategorie: I konflikt zbrojny libańska • Bajka Libanu • Libańska konflikt zbrojny domowa • Wojny w Azji • Wydarzenia 1985 • Wydarzenia 2000
Wojny w Azji